Szkoła samorządności uczniowskiej

Celem projektu jest rozwój i wsparcie samorządności uczniowskiej. A konkretnie kompleksowe przygotowanie 12 samorządów uczniowskich z warszawskich szkół do efektywnego działania oraz wsparcie tych placówek w realizacji podstawy programowej przedmiotu edukacja obywatelska.

Szkoły biorące udział w projekcie:

1. LXI Liceum Ogólnokształcącego im. Janiny Zawadowskiej
2. IV LO im. Adama Mickiewicza
3. Zespół Szkół nr 129 /CLXVI LO z Oddziałami Sportowymi
4. Zespół Szkół nr 36 im. Marcina Kasprzaka / Technikum Elektroniczne nr 1
5. Zespół Szkół Specjalnych nr 89
6. Szkoła Branżowa nr 63
7. Centrum Kształcenia Ustawicznego i Zawodowego nr 1 / Technikum Budowlane nr 5
8. Zespół Szkół Samochodowych i Licealnych nr 3
9. Zespół Szkół Licealnych i Technicznych nr 1
10. Zespół Szkół Gastronomicznych im. Eugeniusza Pijanowskiego
11. XV LO z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Narcyzy Żmichowskiej
12. Liceum Filmowe i Kreacji Gier

WSPARCIE DLA SZKÓŁ W RAMACH PROJEKTU:

1.   Seminarium dla dyrektorów/dyrektorek (30 września 2025 roku)
Na seminarium przekazaliśmy informacje o projekcie. Pokazaliśmy, jak treści nowego przedmiotu edukacja obywatelska i pożądany profil absolwenta wiążą się z działaniami, które będziemy realizować w szkołach. Rozmawialiśmy o tym, że najlepiej, jeśli dyrekcja regularnie rozmawia z SU, nie tylko w przypadku pilnej potrzeby. Wypracowaliśmy rekomendacje co postawy dyrekcji w trakcie projektu:
- zapewnienie przestrzeni do dialogu z radą pedagogiczną i dyrekcją;
- otwartość na zmiany i działanie;
- wsłuchanie się w potrzeby, chęć ich zrozumienia i gotowość realizacji;
- informacja zwrotna (w tym uzasadnienie), doprecyzowanie ścieżki dalszych działań (konkretne kroki i daty);
-refleksja i nastawienie na rozwiązanie problemu. 

W spotkaniu wzięła udział przedstawicielka Urzędu m.st. Warszawy, która opowiedziała o polityce młodzieżowej miasta i materiałach przygotowywanych przez miasto do edukacji obywatelskiej.

2.   Szkolenie wstępne dla zespołów szkolnych (17 października 2025 roku)
Zajęcia dla zespołów odbyły się w 3 grupach – nauczycielskiej oraz dwóch grupach uczniowskich. Uczestnicy zintegrowali się; poznali założenia i działania projektowe; dowiedzieli się o podstawowych uprawnieniach samorządów uczniowskich (o czym może decydować samorząd i w jaki sposób); przeprowadziliśmy z uczniami ćwiczenie rozwijające ich umiejętności m.in. komunikacyjne; omówiliśmy narzędzia realizacji diagnoz szkolnych (ilościowe i jakościowe), takie jak scenariusz lekcji służący rozmowie z uczniami na temat tego, co im się podoba, a co chcieliby zmienić w szkole. 

W grupie nauczycielskiej sporo czasu poświęciliśmy na rozmowę o dobrych praktykach dotyczących przestrzeni, organizacji szkoły i dydaktyki. Długo analizowaliśmy drabinę partycypacji i sposoby, w jaki młodzi ludzie mogą być włączani (bądź nie) w decydowanie o sprawach szkoły.

3. 2. szkolenie dla zespołów szkolnych (21 listopada 2025 roku)

Na spotkaniu uczestnicy podzielili się wnioskami na temat diagnoz potrzeb i problemów uczniów oraz samego procesu diagnozy. Dowiedzieli się więcej na temat polityki młodzieżowej m.st. Warszawa, w szczególności jej priorytetów. Przygotowali się również do przeprowadzenia w szkołach debat typu world cafe wokół spraw, które pojawiły się w diagnozie.

4. 3. szkolenie da zespołów szkolnych (19 lutego 2026 roku)
W trakcie szkolenia podsumowaliśmy to, co się już wydarzyło w projekcie - czego uczniowie z zespołów szkolnych już się nauczyli; rozmawialiśmy, jak przebiegły debaty; czy i jak realizacja projektu zmienia społeczności szkolne;  przygotowywaliśmy uczestników do realizacji narad szkolnych.

 5.  5-godzinne warsztaty dla nauczycieli edukacji obywatelskiej ze szkół uczestniczących w projekcie (22 października roku)
Uczestnicy mieli możliwość zapoznać się ze scenariuszami lekcji do edukacji obywatelskiej przygotowanymi w ramach projektu:
- samorządność uczniowska w praktyce – ten scenariusz uczestnicy przetestowali na sobie, wcielając się w role uczniów;
- szkolna przestrzeń reguł;
- diagnoza potrzeb społeczności szkolnej;
- analiza i zmiana regulaminów samorządu uczniowskiego;
- mapa szkoły i jej otoczenia.

Rozmawialiśmy też o tym, jak oceniać działania uczniów w ramach projektu (oceny można uwzględnić w ramach przedmiotu edukacja obywatelska). Podstawą jest wcześniejsze ustalenie kryteriów. Ponieważ scenariusz o regułach nawiązywał do praw ucznia, w ramach warsztatów odbyło się też długie spotkanie z Warszawskim Rzecznikiem Praw Uczniowskich, który rozwiewał wątpliwości nauczycieli dotyczące np. wychodzenia uczniów z klasy w trakcie lekcji, opowiedział też o rzecznikach praw uczniów w warszawskich szkołach.

Przedstawicielka CKS opowiedziała o materiałach do edukacji obywatelskiej przygotowanych przez miasto, uczestnicy otrzymali również od CKS miejskie puzzle.

6.   Szkolenia dla rad pedagogicznych (listopad-grudzień 2026 roku)
W trakcie szkoleń dla rad mówiliśmy nauczycielom o projekcie, o tym co w jego trakcie odbywa się i odbędzie w szkole, o polityce młodzieżowej miasta. Staraliśmy się tłumaczyć znaczenie samorządu uczniowskiego. W sumie 449 osób ze szkolnej kadry wzięło udział w radach pedagogicznych.

7.   Spotkanie informacyjne online dla rodziców/przedstawicieli rady rodziców (4 grudnia 2025 r. i 24 lutego 2026 r.)
Na grudniowym spotkaniu rodzice m.in. zapoznali się z logiką projektu i dowiedzieli się, w którym punkcie jego realizacji jesteśmy. Mogli też lepiej poznać założenia przedmiotu edukacja obywatelska (np. położenie dużego nacisku na praktykę działań obywatelskich).

Na spotkaniu w lutym rozmawialiśmy z rodzicami o ich wrażeniach z debat szkolnych, o umiejętnościach obywatelskich młodych (trzeba jest ćwiczyć). Zapowiedzieliśmy, że kolejnym elementem projektu są narady i zapraszamy rodziców do ich realizacji.

8.   Mentoring pomagający szkołom realizować działania projektowe
Każda ze szkół uczestniczących w projekcie będzie miała do wykorzystania 10 godzin wsparcia od naszego doświadczonego mentora.

9.   Szkolenie podsumowujące dla zespołów szkolnych (12 czerwca 2026 roku)
Podzielimy się doświadczeniami. Porozmawiamy o zmianach, jakie wprowadzono dzięki projektowi w poszczególnych szkołach; o tym, jak projekt wpłynął na udział i zaangażowanie uczniów; o tym, jak wyglądała współpraca pomiędzy uczniami, nauczycielami i rodzicami na rzecz wprowadzania realnych zmian; o rozwoju kompetencji liderskich członków zespołu projektowego.

 10.   W trakcie projektu będziemy opisywać dobre praktyki, które zadziały się w szkołach
Aby stały się inspiracją dla innych.

CO SIĘ WYDARZY W SZKOŁACH BIORĄCYCH UDZIAŁ W PROJEKCIE?

1.   Zespoły szkolne przeprowadzą diagnozę potrzeb i pomysłów do zrealizowania przez samorząd uczniowski. Diagnozy były realizowane m.in. w trakcie lekcji EO, na otwartych spotkaniach z przedstawicielami SU czy poprzez anonimowe ankiety. Diagnozy odbyły się od października do grudnia 2025 roku. Na podstawie sprawozdań ze szkół ich liczbę szacujemy na 3187 uczniów i uczennic.

2.  Debaty, by wspólnie porozmawiać o potrzebach i/lub problemach społeczności szkolnej. Debaty, przeprowadzane metodą world cafe, rozpoczęły się w grudniu 2025 roku.

3.   Ostatecznie obszar/temat do dalszej wspólnej pracy wybiorą rada pedagogiczna, dyrekcja, szkoły, rada rodziców (rada szkoły) i samorząd uczniowski (styczeń – luty 2026 roku), uwzględniając przepisy prawa, możliwości wprowadzenia zmian w tym roku szkolnym oraz kompetencje szkoły. W razie potrzeby nawiążemy współpracę z władzami dzielnicy/miasta).

4.   W szkołach odbędą się narady – wybrani uczniowie, nauczyciele, pracownicy szkoły i rodzice będą się zastanawiać, jak konkretnie rozwiązać problem/kwestię zidentyfikowaną podczas diagnozy i wybraną do „zaopiekowania się” przez społeczność szkolną (marzec 2026 roku).

5.   Od marca do czerwca 2026 roku zespoły szkolne będą wspólnie z dyrekcją, rodzicami, nauczycielami i samorządem uczniowskim pracować nad wdrożeniem wybrane zmiany.


Kontakt:
Koordynatorka projektu
Joanna Różycka-Thiriet
joanna.rozycka@civispolonus.org.pl


Projekt realizowany w ramach wdrażania polityki młodzieżowej m.st. Warszawy.